پەتاکانی بەهاری ڕوو لە زیادبوون کردووە

0

لایک

0

لە ناوەڕاستی وەرزی بەهاردا لە هەولێر (ئەربیل)، حاڵەتەکانی گۆڕانی کتوپڕی کەشوهەوا و حەساسیەتی گەردیلە و ڤایرۆسەکان کە دەبنە هۆی هەناسە تەنگی لە منداڵاندا زیاد دەکات.

بەرپرسانی تەندروستی لە هەرێمی کوردستان-عێراق داوا لە گرووپە مەترسییە لەسەرەکان بە تایبەت منداڵان و بەساڵاچووان و هاوڵاتیانی تووشبوو بە نەخۆشی درێژخایەن دەکەن وریا بن.

هۆشداری و خۆپارێزی لە لایەن پسپۆرانی تەندروستییەوە

بەپێی ڕاگەیەندراوەکەی بەڕێوەبەرایەتی تەندروستی پارێزگای هەولێر (ئەربیل)، لەماوەی چەند هەفتەی ڕابردوودا داواکاری نەخۆشخانەکان لە سەرتاسەری شارەکەدا زیادیکردووە بەهۆی ئەنفلۆنزای بەهار و ئەو ڤایرۆسەی کە دەبێتە هۆی هەناسە تەنگی لە منداڵاندا.

دلۆڤان محەمەد بەڕێوەبەری تەندروستی پارێزگای هەولێر (ئەربیل) هۆشداریی خستووەتە سەر هەوکردنی کۆئەندامی هەناسە، کە زۆرجار لە مانگەکانی بەهاردا دەبینرێت و دەڵێت، “بەهۆی زیادبوونی ڕەگ و گواستنەوەی کەش و هەوای گەرم-سارد، مەترسی توشبوون بە نەخۆشی زیاد دەکات، بەتایبەت لەو کەسانەی هەستیارییان هەیە”.

بەڕێوەبەرایەتی تەندروستی پارێزگای هەولێر (ئەربیل) داوای لە هاوڵاتیان کرد پابەندی ڕێساکانی پاکوخاوێنی بن و لەکاتی دەرکەوتنی نیشانەکانی نەخۆشییەکەدا بەبێ دواکەوتن داوای چاودێری پزیشکی بکەن.

لە نەخۆشخانە حکومییەکانی شاری هەولێر (ئەربیل) بەشی تایبەت بە نەخۆشییەکانی کۆئەندامی هەناسەدان دروستکرا و یەکەکانی چاودێری چڕ بەهێزکران. بەرپرسانی بەڕێوەبەڕایەتی تەندروستی ڕایانگەیاند، ڕێوشوێنی خۆپارێزی پێویست لە بەرامبەر زیادبوونی باری نەخۆشی بەهۆی پەتاکانی بەهاری گیراوتەبەر. هەروەها ڕاگەیەندرا لە زیادبوونی ژمارەی ئەو کەسانە بەدکراکە داواکاری پێشکەش بە نەخۆشخانە دەکەن بە نیشانەکانی وەک ماندوێتی و قورگ ئێشە و کۆکەی وشک.

حاڵەتەکانی ڤایرۆس کە دەبنە هۆی تەنگەنەفەسی لە منداڵان بووەتە هۆی زیادبوونی ژمارەی نەخۆشەکان

بەرپرسانی تەندروستی دەڵێن ئەم ڤایرۆسە دەتوانێت توندتر بێت بە تایبەت لە منداڵانی بچووکدا، هەروەها ژمارەی ئەو منداڵانەی کە داواکاری پێشکەش دەکەن بۆ نەخۆشخانەی منداڵان بەهۆی ئەم ڤایرۆسەوە بە شێوەیەکی بەرچاو زیادی کردووە. دکتۆر نزار بەکر، سەرۆکی پزیشکی نەخۆشخانەی هێڤی منداڵانی دهۆک ڕایگەیاند، “لەماوەی چەند ڕۆژی ڕابردوودا ژمارەی تووشبووانی ئەم ڤایرۆسە بەشێوەیەکی بەرچاو زیادی کردووە، ڕۆژانە نزیکەی ٣٠٠-٤٠٠ منداڵ بەم نیشانانە دێن بۆ نەخۆشخانەکەمان “.

بەهەمان شێوە ئاماژە بەوە دەکرێت کە بەکارهێنان بۆ نەخۆشخانەکانی منداڵان لە (هەولێر) بەهۆی نەخۆشیەکانی کۆئەندامی هەناسەدان زیادی کردووە.

بەرپرسانی نەخۆشخانەی منداڵانی ڕاپەڕین ڕایانگەیاند، لە چەند هەفتەی ڕاپردوودا ژمارەی ئەو منداڵانەی لە نەخۆشخانەکەمان بەم نیشانانە هاتوونەتە لامان و زیادی کردووە. بەڵام دۆخەکە لە ژێر کۆنترۆڵدایە. دەسەڵاتداران داوایان لە خێزاناکان کرد کە گرنگی بە یاساکانی پاکو خاوێنی بدەن و منداڵی نەخۆش نەنێرن بۆ

قوتابخانە.

ئاگاداری لە پسپۆرانی نێودەوڵەتی

لە کاتێکدا ڕێکخراوی تەندروستی جیهانی (WHO) ئاماژەی بەوەدا کە حاڵەتەکانی ئەنفلۆنزا و ڤایرۆس RSV حاڵەتەکانی ڤایرۆس کە دەبنە هۆی تەنگەنەفەسی لە منداڵان لە وەرزی ٢٠٢٤-٢٠٢٥دا لەسەر ئاستی جیهان زیادیان کردووە، ڕایگەیاند کە ئەم ڤایرۆسانە جارێکی دیکە لەگەڵ پرۆسەی ئاساییبوونەوە لە دوای پەتاکەدا بڵاوبوونەتەوە. توێژینەوەیەک کە لە گۆڤاری The Lancet بڵاوکراوەتەوە تیشکی خستووەتە سەر ئەوەی کە ڤایرۆسی RSV دەبێتە هۆی کێشەی تەندروستی جددی بەتایبەت لە منداڵانی بچووک و بەساڵاچووان. شارەزایان ئەوە بیردەخەنەوە کە دەتوانرێت ئەنفلۆنزا و ڤایرۆسی RSV بە ڕێوشوێنی خۆپارێزی سادە لە ژێر کۆنتڕۆڵدا بمێنێتەوە، و بە تایبەتی پێشنیاری ئەوە دەکەن کە بەساڵاچووان و ئەو کەسانەی لە گرووپە هەستیارەکان کوتان بکەن.

قوتابخانە و خزمەتگوزارییە گشتییەکان کاریگەرییان لەسەرە

لە کاتێکدا بەهۆی نەخۆشی وەرزی لە قوتابخانەکانی هەولێر (ئەربیل) لە مانگەکانی بەهاردا ڕێژەی قوتابی نەهاتوو زیادیکردووە، وەزارەتی پەروەردەی حکومەتی هەرێم ڕێکارەکانی پاکوخاوێنی زیادکردووە.

بە هەماهەنگی لەگەڵ وەزارەتی تەندروستی، بە بەردەوامی کاری تەعقیمکردن لە قوتابخانەکان ئەنجام دەدرێت و ڕاهێنانی پاکوخاوێنی کەسی دەدرێت بە قوتابیان. دەسەڵاتداران ڕایانگەیاندووە، تاکوو ئێستا دۆخێک نەبووە کە چالاکییە پەروەردەییەکان پەکبخات، بەڵام پێویستە خێزانەکان و کارگێڕانی قوتابخانەکان وریا بن.

لە کاتێکدا هێشتا هیچ پچڕانێکی جددی لە خزمەتگوزارییە گشتییەکاندا نەبووە، تیمەکانی شارەوانییەکان بەردەوامن لە تەعقیمکردنی شوێنە گشتییەکان بە بەردەوامی. کۆمسیۆنی تەندروستی گشتی پارێزگای هەولێر (ئەربیل) داوا لە هاووڵاتیان دەکات کە دەمامک بەکاربهێنن و پابەندبن بە یاساکانی پاک و خاوێنی بەتایبەت لە گواستنەوەی گشتی و شوێنەکانی ناوماڵ.